Garnki, które często używamy po jakimś czasie zaczynają się psuć, a ślady użytkowania są coraz bardziej widoczne. Oprócz widocznych zarysowań pojawiać się może na nich rdza, która zdecydowanie nie wygląda estetycznie. Aby gotowanie było bezpiecznie, nasze akcesoria kuchenne powinny być w jak najlepszym stanie, dlatego koniecznie przeczytaj ten artykuł, aby dowiedzieć się, czy rdza w garnku jest szkodliwa.
Czym jest rdza i jak powstaje?
Rdza to rudawy lub brązowy nalot na metalowych przedmiotach (stalowych, żelaznych lub żeliwnych), który świadczy o ich zniszczeniu. Powstaje ona w wyniku korozji, czyli procesu, podczas którego cząsteczki metalu wchodzą w reakcje chemiczne ze związkami tlenu. Intensywne korodowanie może sprawić, że metal całkowicie zniknie i zostaną tylko jego tlenki.
Rdza na garnkach może przybierać różne formy – czasem są to malutkie rudawe plamki, nierzadko zdarza się jednak, że pokrywa ona niemal całą ich powierzchnię. Tak intensywne korodowane najczęściej spowodowane jest przez reakcje chemiczne powstające na skutek kontaktu garnka z kwaśną żywnością.
Czy rdza w garnku jest szkodliwa?
Jeśli zastanawiasz się, czy rdza w garnku jest szkodliwa, to odpowiedź na to pytanie jest zdecydowanie twierdząca. Nigdy nie powinno się gotować potraw w skorodowanych naczyniach, ponieważ może mieć to bardzo szkodliwe konsekwencje dla naszego zdrowia. Jeśli ślady rdzy będą niewielkie, spróbuj ją usunąć, a następnie zakonserwować garnek, jeśli jednak nie jest to możliwe, najlepiej go wyrzucić.
Długotrwałe gotowanie w skorodowanym naczyniu prowadzi do przenikania znacznej ilości szkodliwych substancji do naszego organizmu, a to w konsekwencji prowadzić może do uszkodzenia układu pokarmowego i silnego zatrucia metalami ciężkimi. Niektóre z tych pierwiastków uznawane są za rakotwórcze i takie, które uszkadzają układ nerwowy. Z tego powodu jeśli zobaczymy, że nasze akcesoria kuchenne są uszkodzone, powinniśmy je wyrzucić i zastąpić nowymi.
Nie powinno się gotować w zardzewiałych garnkach również dlatego, że negatywnie wpływa to na smak żywności i sprzyja jej przypalaniu. Oczywiście utrata walorów smakowych jest tylko dodatkowym argumentem, jeśli zastanawiasz się, czy rdza w garnku jest szkodliwa, ponieważ przede wszystkim powinno się myśleć o własnym zdrowiu.
Jak dbać o garnek, aby nie zardzewiał?
Aby nie dopuścić do sytuacji, kiedy przygotowywać będziemy posiłki w zardzewiałych garnkach, przestrzegać musisz kilku reguł. Podstawową jest oczywiście dokładne sprawdzanie ich wyglądu i kontrolowanie, czy nie pojawiły się nich wyraźne uszkodzenia. Jeśli tak się stanie, najlepiej wymienić naczynie na nowe.
Także sposób przechowywania akcesoriów kuchennych ma duże znaczenie dla zachowania ich w nienagannym stanie. Aby uniknąć powstawania rdzy, przede wszystkim pamiętaj, żeby nie zostawiać ich w wilgotnych miejscach, ponieważ woda zdecydowanie sprzyja procesowi korozji. Z tego powodu zawsze wycieraj garnki po ich umyciu lub zostaw je w takim miejscu, które pozwoli im szybko samodzielnie wyschnąć.
Wiele garnków i patelni pokrytych jest specjalnymi powłokami ochronnymi. Oprócz właściwości na przykład nieprzywierających mają one za zadanie ochronę metalu przed bezpośrednim kontaktem z wodą i żywnością. Aby ich nie uszkodzić, przede wszystkim warto wymienić wszystkie metalowe i szklane łyżki lub łopatki do mieszania i zastąpić je drewnianymi lub silikonowymi. Podczas mieszania nie zarysują one powłok, a tym samym ich nie uszkodzą.
Podobnie jak metalowe łyżki, niebezpiecznie dla naszych garnków mogą być wszystkie twarde i druciane gąbki do mycia. Zdecydowanie nie powinno się z nich korzystać, nawet jeśli próbujemy umyć bardzo zabrudzony garnek – razem z resztami jedzenia zedrzemy powłokę, przez to naczynie stanie się niezdatne do użytku. Druciaki najlepiej zastąpić miękkimi szmatkami lub gąbkami, które są całkowicie bezpiecznie. Pamiętaj jednak aby często je wyrzucać, ponieważ mogą być siedliskiem bakterii.
Podczas mycia naczyń nie powinno używać się także żadnych silnych detergentów – one także mogą mieć szkodliwy wpływ na stan powłoki ochronnej. Łagodne i naturalne płyny do naczyń zdecydowanie radzą sobie nawet z uciążliwym zabrudzeniem, kiedy jednak mimo starań nie chcą one zejść, spróbuj namoczyć naczynie, a dopiero później je ponownie umyć.
Jak wyczyścić zardzewiałe garnki i patelnie?
Jeśli zastanawiałeś się kiedykolwiek, czy rdza w garnku jest szkodliwa i starałeś się ją usunąć, postąpiłeś zdecydowanie słusznie. Sposobów na jej wyczyszczenie jest kilka, natomiast jeśli korozja pokrywa znaczną część powierzchni garnka, najlepiej wymienić go na nowy egzemplarz.
Pierwszym sposobem na usunięcie rdzy jest zalanie garnka letnią wodą z octem (w proporcji 1:1, a jeśli rdzy jest dużo to 1:2) i zostawienie tak na kilka godzin. Jeśli zapach octu Ci przeszkadza, możesz dolać do roztworu kilka kropel soku z cytryny – powinien on go nieco zniwelować. Po tym czasie rdza powinna sama odejść od ścianek naczynia, a resztki będzie można zmyć za pomocą delikatnego detergentu i zwykłej gąbki do naczyń.
Innym domowym sposobem na usunięcie rdzy jest zrobienie pasty z odrobiny wody i większej ilości sody oczyszczonej. Pastę wetrzyj w ścianki naczynia i zostaw na kilka godzin. Kiedy ją zmyjesz, po korozji nie powinno być śladu. Przed ponownym użyciem umyj oczywiście garnek letnią wodą i płynem do naczyń.
Jeśli domowe sposoby nie pomogły, spróbuj pozbyć się rdzy przy pomocy specjalistycznych produktów dostępnych na rynku. Przed ich zakupem upewnij się jednak, czy nadają się one do wykorzystania w kuchni, ponieważ mogą być silnie trujące. Po usunięciu rdzy umyj naczynie bardzo dokładnie, a następnie wyrzuć gąbkę, aby mieć pewność, że substancje chemiczne nie dostały się jedzenia, które następnie zjesz.
Ponieważ Odpowiedź na pytanie: „czy rdza w garnku jest szkodliwa” brzmi zdecydowanie potwierdzająco, powinniśmy dołożyć wszelkich starań, aby ona nie powstawała. Mimo że na pierwszy rzut oka wydawać się może, że zasad, o których trzeba pamiętać jest dużo, bardzo szybko wejdą Ci w krew i nawet nie będziesz się zastanawiać nad tym, co w kuchni robisz.
Sprawdź też, jakie garnki były modne w PRL-u.
