Wszyscy znamy kawę i doskonale wiemy, jak wyglądają jej ziarna. W takiej postaci, lub w formie proszku, najczęściej spotykamy ją w sklepach. Nieczęsto mamy jednak okazje zobaczyć, jak rośnie kawa, jak wyglądają krzewy lub drzewa kawowca. Warto zwrócić też uwagę na to, że w zależności od konkretnego regionu – roślina ta uprawiana będzie nieco inaczej. Jeśli kochasz więc pić kawę, warto dowiedzieć się coś więcej na temat jej pochodzenia! Koniecznie przeczytaj więc ten artykuł.
Gdzie rośnie kawa?
Zanim przejdziemy do tego, jak rośnie kawa, warto wiedzieć, gdzie możemy natknąć się na jej uprawy. Zdecydowanie nie jest to roślina spotykana na całym świecie, a niektóre regiony są z niej szczególnie znane.
Naturalnie kawa występuje tylko w strefie równikowej i zwrotnikowej, na obszarze tak zwanego ,,pasa kawowego” który rozciąga się od zwrotnika Koziorożca do zwrotnika Raka. Największymi światowymi producentami tego napoju pozostają od lat Brazylia, Wietnam oraz Kolumbia. Niestety, ze względu na panujące warunki klimatyczne i środowiskowe uprawa kawy w większości miejsc w Europie, w tym w Polsce, na skalę przemysłową nie jest możliwa. A więc gdzie dokładnie jest ona prowadzona?
Ameryka Południowa, czyli nie tylko Brazylia
W Ameryce Południowej największym producentem kawy jest oczywiście Brazylia, a ziarna z tego kraju charakteryzują się delikatnymi orzechowo-czekoladowymi nutami smakowymi. Nie jest to jednak jedyne państwo regionu, w którym kawowiec jest uprawiany. Na tym kontynencie kroku Brazylii dotrzymuje także Kostaryka i Kolumbia, a ziarna, które są tam hodowane są bardziej aromatyczne i wyraziste w smaku.
Słynąca z uprawy kawowców Afryka
Państwa afrykańskie słyną z uprawy kawowców, a Etiopia uznawana jest kolebkę tego napoju. Jednak to, jak rośnie kawa uzależnione jest w dużej mierze od kraju oraz rodzaju rośliny, ponieważ jej dwie najpopularniejsze odmiany wymagają nieco innych warunków.
Oprócz Etiopii z uprawy kawy słynie także Kenia. Ziarna z obu tych państw charakteryzują się bogatymi kwiatowymi i owocowymi aromatami, które szczególnie docenianie są przez koneserów i miłośników tego napoju.
Zróżnicowane kawy z Azji
Azja jest kontynentem bardzo zróżnicowanym pod względem warunków klimatycznych i środowiskowych, dlatego kawa, która stąd pochodzi może się bardzo od siebie różnić. Największym sprzedawcą ziaren pozostaje Wietnam, który słynie przede wszystkim z mocnej i mniej szlachetnej robusty. Z kolei znakiem rozpoznawczym kaw z Indonezji jest unikalny, głęboki i korzenny aromat, którego nie da się podrobić!
Jak rośnie kawa?
To, jak rośnie kawa i skąd się bierze nie musi być wcale takie oczywiste. Koniecznie musisz zgłębić ten temat, jeśli jesteś prawdziwą miłośniczką lub miłośnikiem tego napoju!
Od nasiona do dużego krzaka
Ziarna kawy, z których każdego dnia przygotowujemy napój są tak naprawdę nasionami, z których w sprzyjających warunkach urosnąć może sporej wielkości krzaczek. Ziarna sadzone są w glebie w specjalnych szkółkach, a po kilku tygodniach zaczynają kiełkować. Jak tylko osiągną odpowiednią wysokość przenoszone są na plantację.
Pierwszy okres życia takiej rośliny nie jest łatwy, a na wypuszczenie pierwszych pędów czekać trzeba czasem nawet kilka miesięcy. Jeśli więc kiedyś chciałbyś zasadzić swój krzaczek, uzbroić się musisz w cierpliwość!
Jeśli sadzonka ze szkółki przyjmie się na plantacji i będzie odpowiednio uprawiana, może urosnąć nawet do 10 metrów wysokości. Żeby jednak umożliwić i ułatwić zbieranie najczęściej przycina się je tak, żeby nie były wyższe niż 2 metry.
Zbiory dojrzałych owoców
Kawowiec pierwsze owoce zaczyna dawać dopiero po około 3-4 latach od zasadzenia. Oznacza to, że na efekty swojej pracy trzeba naprawdę długo czekać, jest to jednak zdecydowanie tego warte! Dojrzałe owoce mają intensywną, ciemnoczerwoną barwę.
Owoce kawowca zbiera się przede wszystkim ręcznie, szczególnie na plantacjach, z których pochodzi kawa najwyższej jakości. Dzięki temu, że zbiorów nie prowadzi się z użyciem maszyn w sposób automatyczny, już na tym etapie zachodzi szczegółowa selekcja owoców dobrej jakości, od tych, które są niedojrzałe, zadgryzione przez owady lub zepsute.
W jakich warunkach rośnie kawa?
To, że będziemy wiedzieć, jak rośnie kawa, nie oznacza, że możemy zasadzić ją w swoim ogródku i oczekiwać sukcesu. Kawowiec potrzebuje do życia specyficznych warunków klimatycznych i środowiskowych i jest to jedna z przyczyn, dlaczego nie można uprawiać go na masową skalę także w Europie i w wielu innych państwach świata.
Odpowiednia temperatura i umiarkowane nasłonecznienie
Kawowiec do wzrostu potrzebuje specyficznych warunków jeśli chodzi o temperaturę. Idealnie jest wtedy, gdy utrzymuje się ona stale (także w nocy) w przedziale 18-25 stopni. Roślina ta zdecydowanie nie toleruje mrozów ani upałów, które mogą spowodować, że zbiory danego roku będą bardzo ubogie lub nie będzie ich wcale.
Odpowiednia temperatura to jednak nie wszystko. Bez dostępu do odpowiedniej ilości słońca nic z tego nie będzie. Kawowiec potrzebuje do życia światła, jednak gdy jest go za dużo, też nie jest to odpowiednie. Roślina to rośnie więc najczęściej w rozproszonym cieniu, pod dużymi drzewami bananowca, który zapewnia im z jednej strony ochronę przed słońcem, a z drugiej – przepuszcza odpowiednią ilość promieni.
Opady, wysokość i rodzaj gleby
Uprawy kawy zużywają bardzo duże ilości wody, dlatego powinny one być zakładane w miejscach, w których dostęp do niej nie jest szczególnie ograniczony. Najlepiej sprawdzają się więc do tego tereny, w których roczna suma opadów oscyluje między 1500-2000 mm. Dodatkowo, kluczowy jest tu wyraźny podział na porę deszczową (wzrost roślin) i suchą (ich dojrzewanie).
Kawa arabica rośnie na znacznej wysokości, między 900 a 2000 metrów n.p.m. W przypadku robusty nie jest to wymagane, a kawowiec dobrze czuje się także na wysokości do 900 metrów n.p.m. Oba rodzaje kawy potrzebują jednak żyznych, przepuszczalnych i bogatych w składniki mineralne gleb, najlepiej wulkanicznych, które pozwalają im na swobodny wzrost.
